 |
Lieke: 'Ik heb niemand om mee te kletsen.' Huub: 'Je hebt mij toch?'
| Should I Stay or Should I Go?
|
28 Juli 2007 | 00:24:05
|
Amanda: ''Appelsap.''
Palma: ''Ik zou het op prijs stellen als je een volgende keer effe naar me toekomt, dan schenk ik een appelsap voor je in.''
Amanda: ''Ja nou, ik heb al eerder aangegegeven dat ik als ik 's morgens misselijk ben ik appelsap moet hebben.''
Palma: ''En jij denkt, ik zal effe naar Palma schreeuwen, die is wel zo imbeciel dat ze een appelsapje naar jou gaat brengen als je schreeuwt?''
Amanda: ''Dan kan ik het net zo goed zelf halen.''
Palma: ''Dan doe je dat! Jij gaat mij niet commanderen als een ordinair viswijf van beneden!''
Huub tegen Jaap: ''Eén tegen één, prima. In woorden zeven tegen één, prima! Schuif iemand onterecht een horlogediefstal in de schoenen, allemaal prima! Maar fysiek en dan er nog bij lachen ook. Dan doe je bij mij zo af als mens, dat is niet normaal.''
Huub: ''Weet je waarom Lieke en ik overblijven? Omdat dit wat wat wij hebben echt is en dat bij de rest, een enkele uitzondering daargelaten, niet echt is.''
Jaap: ''Dus wij kunnen niet samenwerken. Ik sta altijd een stapje achter jou en Lieke.''
Jaap tegen Huub: ''Het mooie is dat het ego bij Dennis er ingebakken zit en dat het bij jou iets is wat je jezelf oplegt.''
Jaap tegen Dennis, hij aapt Nadia na: ''Je doet nu anders als Dennis erbij is. Ja he he. Dat is toch logisch! Ik laat nooit aan een sterke speler zoals jij mijn echte gevoel zien. Kom nou, samenwerking. Prima!''
Jaap over Nadia: ''Ga je haar blonderen, dan heb ik een hekel aan je!''
Nadia tegen Jaap: ''Ik zie je wel weer als je normaal doet.''
Jaap tegen Nadia: ''Kan jij begrijpen dat ik het heel vervelend vind als jij aan mij zit, terwijl jij dingen met Dennis doet wat ik verschrikkelijk vind?''
Nadia: ''Ja.''
Brian tegen Amanda: ''Pas op he schatje.''
Amanda: ''Ik ga niemand slaan. Ik ga hier nooit meer weg.''
Natasia: ''Weet je zeker dat je het met die schoenen kunt, Amanda?'' (om Lieke en Huub in de vijver te gooien)
Amanda: ''Het is niet aanvallen, het is jezelf verdedigen.''
Amanda tegen Lieke: ''Aan jou valt niks meer te doen. Kijk naar jezelf!''
Nadia huilend bij Brian & Amanda: ''Weet je wat er is. Ik vind Dennis zo leuk, maar ik weet dat hij liever jou wil. En ik ga toch sex met hem hebben. Dan ben ik toch stom?''
Amanda: 'Heb je sex met hem gehad?'
Nadia: 'Nee, niet alles, maar toch wel wat. Waar is dan mijn eigenwaarde? Dat ik weet dat hij naar iemand anders verlangt en genoegen met mij neemt. Dat is toch stom, als ik mij daarvoor laat lenen, zeg maar. Dan schaam ik me zo voor mezelf.'' Amanda: 'Je hoeft je helemaal niet te schamen schatje.''
Amanda: ''Ik kan het goed gescheiden houden.''
Nadia: 'Dat heb ik dus helemaal niet. Omdat ik 'm aantrekkelijk vind, vind ik 'm leuk.''
Nadia: ''Ik vind jou leuk. Leuker dan jij mij vindt.''
Dennis: ''Is dat zo Maar ga door. Ik luister eerst.''
Dennis: ''Ook al zou ik wel wat voor haar voelen, ik kan het een plek geven.''
Lieke: ''Ik denk dat Nadia en Dennis onbewust veel laten zien.''
Huub: ''Ja dat weet ik maar ik wil het bewust maken.''
Lieke: ''Ik heb niemand om mee te kletsen.''
Huub: ''Je hebt mij toch?''
Dit was de slotaflevering van Dialogen & Quotes uit De Gouden Kooi: DEEL 1 & DEEL 2 |
|
|
|
De overbodigheid van Bob den Uyl
Boek | Let's Love Literature! (or not?)
|
27 Juli 2007 | 00:54:46
|
For the time being bij iemand blijven, altijd haar zin doen en er niet toe komen het uit te maken. En dan op het strand horen: 'Jij doet altijd waar je zelf zin in hebt.' Dit zou ook een voortreffelijke Peter van Straaten-tekening kunnen zijn. Een sullige man met strandhoedje en een opengeklapte zonnebril bevestigd aan zijn echte bril (zie je nog zelden tegenwoordig) puffend met een koelbox, een parasol en stoeltjes in zijn handen, terwijl zij met één tas zijn gezeik om 'hier' te zitten afstraft.
Mismoedigmakend: stelletjes waarbij het nooit echt gezellig wil worden en het hoogstwaarschijnlijk nooit echt gezellig is geweest. De zinloosheid van al die inspanningen, ons tekort; daar wist Bob den Uyl (1930 - 1992) wel raad mee: de koning van de sombere humor. Hij gaat zo uitvoerig in op zijn terzijdes dat het ondanks het ogenschijnlijke hoge bijzaak-gehalte hoofdzaak wordt en geldingskracht krijgt, want worden we allemaal niet zo nu en dan (of heel vaak) overvallen door 'overbodigheid'?
Drie fragmentjes uit 'Er kon niets verkeerd gaan':
''Gisteren had ik een moeilijke dag. Mocht dit de indruk wekken dat lang niet al mijn dagen moeilijk zijn dan is dat juist: ik heb heel veel gemakkelijke dagen, die ik bijvoorbeeld doorbreng met door de stad te lopen leuteren, of languit op de bank te liggen en een boek door te nemen, me slechts af en toe verheffend om de koelkast aan een nauwkeurige inspectie te onderwerpen of met naast een mumelend beekje te liggen slapen. Immers, voor het proletariaat is het allerbeste nog niet goed genoeg, zoals de beroemde dichter Pablo Neruda reeds zei toen wij, met een gezelschap bijeengezeten in een nogal dure gelegenheid, genoegen namen met koffie of frisdrank, terwijl genoemde dichter nadenkend een dubbele whisky van een speciaal merk bestelde. Dat hij de rekening niet hoefde te betalen doet aan het gebaar niets af.
Wie zich overigens geërgerd mocht hebben aan het gebruik van de gemeenplaats murmelend beekje doet er goed aan te beseffen dat lang niet alle beekjes murmelen. Naast vele beken heb ik in de loop der tijden liggen slapen, maar ze klaterden of fluisterden of stroomden geluidloos voort. Verleden jaar echter heb ik voor het eerst van mijn leven aan de oever van een echt murmelend beekje liggen slapen: een bijzondere ervaring. Het wat de Nettebach, uit de Eifel naar de Rijn stromend. Dat beekje murmelt echt. Dat deed het tenminste in de maand september, zo'n vijftien kilometer boven Mayen. Ik zeg dit erbij omdat ik natuurlijk niet kan garanderen dat dit beekje over zijn gehele lengte en in alle jaargetijden murmelt; zoiets zal best afhangen van de watertoevoer en het verval.''
''Wie zich overigens geërgerd mocht hebben aan het gebruik van de gemeenplaats murmelend beekje doet er goed aan te beseffen dat lang niet alle beekjes murmelen.''
 'Het geheugen valt te manipuleren Soms schrijf ik een verhaal rond een of meer gebeurtenissen waarvan ik getuige ben geweest of waarin ik een rol heb gespeeld. De waarheid moet dan enigszins bewerkt en opnieuw gerangschikt worden, er moet iets worden toegevoegd en iets worden weggelaten. Het dagelijks leven biedt nu eenmaal geen kant-en-klare verhalen, alleen voorvallen zonder kop of staart. Het merkwaardige is nu dat het geschreven verhaal met al zijn aanpassingen en bewerkingen in mijn geheugen de plaats gaat innemen van het werkelijk gebeurde. Het verhaal is mijn werkelijkheid geworden. Zo beschouwd schrijf ik altijd de waarheid.'
''Het dagelijks leven biedt nu eenmaal geen kant-en-klare verhalen, alleen voorvallen zonder kop of staart.''
''Men spreekt wel van een fotografisch geheugen. Mocht er inderdaad zoiets bestaan, dan heb ik een fototoestel met nogal wat kuren in mijn hoofd zitten. Het komt erop neer dat ik vaak belangrijke dingen ten dele of geheel vergeet en dat onbelangrijke dingen scherp en onuitwisbaar in mijn geheugen achterblijven (hoewel, wie maakt er eigenlijk uit wat belangrijk is en wat niet?). Hele vakanties ben ik vergeten, maar soms kan ik me dagen van minuut tot minuut herinneren, met alles wat er werd gezegd, tot het kleinste glimlachje toe. Maar mensen moet ik minstens vijfmaal ontmoeten wil ik hun gezicht onthouden en nog eens vijfmaal om hun naam te onthouden. Daarna komt het probleem welk gezicht bij welke naam hoort. Mijn geheugen is geen all-round werktuig: het is een toch wel betrouwbare vriend met nukken en kuren. Ik ben over hem niet ontevreden. Om bij de beeldspraak te blijven: wat ik zou moeten onthouden fotografeer ik nogal eens met een boxje waarvan de lens wat los zit en de sluiter een beetje aanloopt, terwijl wat vergeten mag worden lijkt te zijn gefotografeerd met een professionele camera.'' Afbeelding 1: Siegfried Woldhek / Afbeelding 2: De VPRO Bob den Uyl prijs (klik op afbeeldingen voor meer informatie)
Inmiddels is er een vierde bundel uitgegeven (Het menselijk kunnen staat voor niets). Hierin een selectie van de allerbeste verhalen uit de drie voorgaande bundels. |
|
|
|
Quotes & Dialogen uit De Gouden Kooi (2)
Quote | Quotes & Wisecracks
|
26 Juli 2007 | 19:30:41
|
Lieke tegen Jaap: ''Je mag mij elke dag in de vijver gooien, als het je lukt. Mijn sterkte zit hier (wijst naar haar hoofd) en niet in vieze haren en een vies jurkje.''
LIEKE EXTRA:
''Je bent een volgertje, je bent niet eens leider van jezelf!'' (tegen Jaap)
''Die stomme logés in mijn huis!''
MORGEN: Nadia huilend bij Brian & Amanda + Boze Huub tegen Jaap
Geen VPRO Gids meer voor Catherine Keyl. De diva van ouderenomroep Max, die onlangs haar eigen tijdschrift lanceerde, heeft woedend haar abonnement op de gids opgezegd. Keyl beëindigde haar lidmaatschap wegens een volgens haar te positief artikel * over het Talpa-programma De Gouden Kooi. “Als zelfs een zogenaamd elitaire en nette omroep als de VPRO een lovend stuk over een programma als De Gouden Kooi schrijft,” zegt Keyl, “dan zijn we toch flink de weg kwijt met z’n allen.” Bron: HP/De Tijd
* Geschreven door Aaf Brandt Corstius |
|
|
|
Alleen in het weekend had Mulisch een probleem
Boek | Let's Love Literature! (or not?)
|
26 Juli 2007 | 14:27:17
|
|
Aanstaande zondag wordt Harry Mulisch 80 jaar. In de Volkskrant van vandaag zegt hij het volgende tegen Arjan Peters.
''Toen ik begin jaren negentig aan De ontdekking van de hemel schreef, werd hier pal naast mijn huis het casino gebouwd, wat met lawaai gepaard ging. Om me niet te ergeren, bedacht ik: we moeten gelijk klaar zijn. Om het lawaai noodzakelijk te maken. Wat ik erbij dacht: in De ontdekking van de hemel komt geen toeval voor, alles is door engelen geregeld. Maar een casino is de tempel van het toeval: welke kaarten je krijgt, hoe het rouletteballetje rolt. Door dat soort hersenspinsels is het goed uit te houden. Alleen in het weekend had ik een probleem, want toen bouwden zij niet verder. Had ik eigenlijk ook niet moeten schrijven. Daar heb ik me niet aan gehouden. Ja, we waren gelijk klaar. Natuurlijk.''
''Geliefd worden? Daar lijkt Harry Mulisch vaak maling aan te hebben. In Mijn getijdenboek beschrijft hij hoe zijn jonge moeder hem vroeger naar school bracht en de andere jongetjes op haar schoonheid reageerden door te roepen: 'Lippenstift! Lippenstift!' Wie verwacht dat de kleine Harry zich daarvoor schaamde, heeft het mis. Sterker: de zoon gevoelde een soort trots. Later schreef hij daarover: 'Ik denk dat ik daar het minachtende soort welbehagen heb ontwikkeld voor een bepaald soort kritiek, dat uit de samenleving tot mij pleegt te komen.' DE ONGEREMDE ijdelheid van Mulisch zal nog menig journalist en collega-schrijver het bloed onder de nagels vandaan halen. Propria Cures gaf ter gelegenheid van Mulisch' zestigste verjaardag zelfs een bloemlezing met vermakelijke anti-Mulisch-stukken uit, onder de titel Bestrijd het leed dat Mulisch heet (wordt nu gerecycled). Maar anno 1997 roept Mulisch geen hevige reacties meer op. Voor zijn naoorlogse medemens is hij allang die oude man van de Tweede Wereldoorlog geworden.'' |
|
|
|
Het cynisme is maar één kant van Callahan
| Should I Stay or Should I Go?
|
26 Juli 2007 | 11:09:33
|
 De Amerikaanse cartoonist John Callahan raakte op zijn 21e grotendeels verlamd (vanaf zijn borst). Tekenen is sindsdien zijn uitlaatklep. Zijn rake, vaak cynische en meedogenloze observaties van de medemens levert echter niet alleen maar bijval op. In de documentaire 'Raak me waar ik voelen kan' hoor je een voice de hatemails voorlezen terwijl je de veroordeelde cartoons ziet.
In een rauwe stijl, de viltstift tussen de handen geklemd, tekent hij zich helemaal suf. Callahan is erg trots op deze protesten, maar vindt ze ook onbegrijpelijk. 'Het is toch wáár wat ik zie?' Het cynisme is maar één kant van de man met opvallend roodgeverfd haar en feloranje zonnebril. Hij schrijft ook aburdistische, melancholische liedjes. Liefst speelt hij daarbij zelf ukelele en op een mondharmonica (Tom Waits zong ooit een door hem geschreven nummer - daar is hij het meest trots op). De documentaire gaat overduidelijk over wilskracht. Hij rijdt met zijn elektrische rolstoel door de straten van Portland en observeert. Het leven trekt aan hem voorbij, maar op medelijden zit hij niet te wachten. De vuurdoop van Simone de Vries (de maakster) bestond eruit dat ze al direct letterlijk zijn vlees moest snijden, zijn tekenspullen moest pakken. 'Of ze een of andere instructiefilm voor gehandicpaten aan het filmen was of zo.' Dat lokte bij De Vries op een gegeven moment de reactie uit: 'Nu effe wachten. Ik weet dat je stoma vol zit, maar we gaan nu eerst dit shot draaien.' (niet te zien overigens, dat las ik in de VARA-gids).
De meelijwekkende blikken van vrouwen ('Kom maar hier dan heb ik wat soep voor je.' 'Ik hoef geen soep!') vindt hij vervelend. Op straat krijgt hij iemand zo ver om naakt voor hem te poseren. 'Doe je voet in die bestekla. Maar kijk uit dat je je geen pijn doet.' Met een lieve, zachte stem is hij erg beledigend, commanderend ook. Met zijn rolstoel tekent hij een cartoon op een lege parkeerplaats en schrikt hij zich rot door een autotoeter ('Je verpest mijn cartoon!). Strange days in America luidt de titel van die cartoon. Je ziet een man met een koffertje in paniek raken: 'O God, vergeten bang te zijn!' HUMO over Callahan / Documentaire ZIEN? |
|
|
|
Dialogen & quotes uit De Gouden Kooi (1)
| Should I Stay or Should I Go?
|
21 Juli 2007 | 19:56:20
|
 Lieke: 'Ik snap jou wel.' Huub: 'En ik snap jou dus niet!' Lieke: 'Dat is het probleem.' Huub: 'Dat is het probleem tussen ons, dat ik jou niet snap!?'' Of wat dacht je van deze? Amanda: 'Ik hou van je Brian.' Brian: 'Fucking bullshit!' Amanda: 'O dat is bullshit?' Quotes en dialogen uit de Gouden Kooi.
Brian: 'Amanda, kun je eens een keer fucking je mond houden en luisteren?'
Amanda: 'Ik word boos op jou dat je zegt: is het goed dat ik het morgen doe.'
Brian: 'Kan ik fucking uitpraten of wil je dat ik para word?'
Amanda: 'Praat.'
Brian: 'Wil je echt dat ik para word. Want ik breek de boel af.'
Amanda: 'Nee.'
Brian: 'Kan je met je... Ik begin weer te schelden. Kun je fucking luisteren. Hoe moeilijk is dat?'
Amanda: 'Ik luister.'
Brian: 'Ik neem even een pauze ja. Ik hoef verder even niet te praten.'
Amanda: 'Wat jij wil.' (blaast gekwetst sigaretrook uit haar mond)
Brian loopt weg en fluistert: 'Ik word helemaal para.'
Lieke tegen Huub: 'Als het jou uitkomt neuk je net zo hard een ander. 's Avonds in bed 'ik doe alles voor je' en 'je bent het beste wat mij is overkomen'. Zus zo, nou ik merk er barweinig van!'
Brian: 'Ik snap mezelf niet.' Natasia: 'Okay, dat kan.'
Lieke tegen Huub: 'Je gaat net zolang door totdat ik mij klemlul. Ik ken dat van jou.'
Natasia: 'Amanda projecteert haar onzekerheden op jou.'
Brian: 'Ik probeer al die tijd een aanknopingspunt te vinden.'
Natasia: 'Ga je niet vinden!'
Amanda: 'Die chick (de ex van Brian) ken ik niet.'
Brian: 'Je kan haar toch Tamara noemen?'
Amanda: 'Okay Tamara.'
Natasia (op zalvende toon): 'Hé, lieffies, hoezo komen jullie der niet uit? Waar gaat het mis?'
Amanda: 'Hij, hij maakt me helemaal ziek. Hij haalt het bloed onder me nagels vandaan. Alleen ikke, ikke, ikke en alles wat jij zegt is ongelijk en de rest is niks belangrijk. Jongen, doe het dan alleen met je ikke.'
Natasia: 'Oké, maar gaat het nou nu nog steeds over Tamara?'
Amanda: 'Nee, asjeblieft.'
Natasia: 'Daar ging het niet meer over.'
Brian: (knikt van wel)
Natasia: 'Nog wel.'
Amanda: 'Ik heb een probleem met die fucking sukkel die achter me staat. Die hele chick ken ik niet. Ik heb een probleem met hem.'
Natasia: 'En het probleem heet Tamara.'
Amanda (snikkend): 'Ik haat hem gewoon.'
Natasia: 'Dat maakt niet uit. Haat en liefde liggen heel dicht bij elkaar.' |
|
|
|
Liebestod - four acts
Film | Uitkijken! (?)
|
20 Juli 2007 | 11:22:49
|
Vanaf vandaag elke dag een sexy, korte film en wel zeven dagen lang. En dan heb ik het niet over een babe die oppervlakkig met haar borsten en billen schudt. Nee, veelal bekroonde films met cachet, allure en schwung! Als opwarmertjes een reclamefilmpje van het zeepje Lux (1 minuut) met een neongirl in de hoofdrol en Blackstrobe met Me and Madonna (2 minuten). De hoofdfilm van vandaag is Liebestod - four acts (14 minuten) van Stathis Athanasiou, losjes gebaseerd op Romeo & Juliette, over samenkomen en scheiden. Hier de trailer van 1 minuut.
|
|
|
|
In haar wonen
Relaties | Prozaïsch
|
19 Juli 2007 | 22:02:56
|
Ze waggelde door de huiskamer en het geruis van haar spijkerbroek verleidde mij om te zeggen dat het mij gezellig leek om in één van haar broekspijpen te wonen mits er zoiets is als een geultje, want zonder dat flikker ik er al snel uit en word ik misschien wel per ongeluk vertrapt door haar. In dat geultje wat grijplussen zoals je die ook in bussen hebt zodat ik er niet alsnog uitkukel als ze aan het dansen is.
Maar ik geef niet toe aan de verleiding, want gisteren nog zei ik dat het me gezellig leek om in haar tas te wonen. Sceptisch keek ze mij aan. Of was het afkeer? In ieder geval geen glimlach waar ik uit kon opmaken dat ik het één en ander mocht toelichten. 'Dan roep jij in je tas wat je nodig hebt en dan ga ik het voor je pakken' probeerde ik nog, maar mijn fantasietjes sloten niet aan op de hare. Te onderdanig en te lief allicht. 'We zien elkaar 's avonds toch, we hoeven toch niet voortdurend bij elkaar te zijn?' Ze ging er bloedserieus op in!
'Het was maar een grapje hoor' zei ik gekwetst. 'Een raar grapje. Ik zeg toch ook niet dat ik in je aktetas zou willen wonen?' 'Zei je dat maar!' 'Nee ik wil niet in je aktetas wonen, maar in je boxershort. Die boxershort met zo'n open gleuf zonder knoopjes, waar je lul elke keer uitfloept. Als jij je gulp openlaat kan ik de hele dag mee kijken.' Enthousiast voegde ik eraan toe: 'Maar als ik een erectie krijg gaat ie dwars door de boxershort- en broekopening heen!' 'Geeft niks', antwoordde ze, 'via je schaamhaar klauter ik dan naar boven en jump ik van je duikplank af.'
Ik lachte.
Ze keek me sjagrijnig aan: 'Hoe oud ben jij nou?' Terwijl ik net op het punt stond om te zeggen dat het me gezellig leek om in haar vagina te wonen. |
|
|
|
4 x Claire Fisher uit Six Feet Under
| Should I Stay or Should I Go?
|
18 Juli 2007 | 09:21:20
|
The Sopranos & Six Feet Under, ze staan exact gelijk in de poll: STEM! |
|
|
|
Geeft de leestactiek van Bayard wel voldoening?
Boek | Let's Love Literature! (or not?)
|
17 Juli 2007 | 12:37:33
|
Nicolas Poussin: Paysage avec un homme tue par un serpent
''Eigenlijk toon je je gecultiveerder en intelligenter als je wat kunt zeggen over een boek dat je niet gelezen hebt dan wanneer je alleen maar wat kunt zeggen over boeken die je wel gelezen hebt. Want je hebt altijd meer boeken niet dan wel gelezen, hoe belezen je ook bent. En het plaatsen van boeken vergt altijd meer kennis, inzicht en gecultiveerde inventiviteit, eruditie dan het zinloos doorbrengen van uren verloren leven met een boekje in een hoekje.'' aldus Literatuuraire over Comment parler des livres que lón ná pas lus? van Pierre Bayard die beweert dat je een boek niet gelezen hoeft te hebben om er met kennis van zaken over te kunnen spreken.
Margot Dijkgraaf ging langzamerhand zelfs geloven in zijn hypothese, zo gaf ze onlangs toe in NRC ondanks dat ze vaak dacht 'onzin!' Maar omdat de professor in Franse letterkunde Bayard schitterend analyseert en geestig formuleert was hem al die 'onzin' vergeven. Niet-lezen is het laatste taboe dat doorbroken moet worden volgens Bayard die ook psychoanalyticus is. De inhoud van een boek doet er niet toe, je moet het alleen ergens kunnen plaatsen. Bayard plaatst het praten over ongelezen boeken in een ruimer kader.
Literatuuraire schrijft: ''Het is belangrijker te weten wat, waarom en waar de Ulysses of Odyssee geschreven werd en wat de gevolgen waren dan strijdende om Karakter op zoek te gaan naar de verloren tijd als er tussen het lezen door ook nog geleefd moet worden.''
Bayard groeide op in een gezin waarin lezen niet tot de cultuur behoorde. Dus ontwikkelde hij zijn leesgedrag op een manier die paste bij zijn eigen verlangens, inzichten en interesses. Hij noemt het ‘de ervaring van zich te bevrijden van een afgeronde cultuur zonder tekortkomingen, zoals dit wordt doorgegeven door familie en scholen, zich bevrijden van het beeld waarmee we ons leven tevergeefs proberen te doen samenvallen.’
''Je kent het melodietje en de tekst omdat iemand het voor je zong of neuriede, maar is dat 'kennen'?''
Waar het Bayard vooral om te doen is: schepper worden van je eigen leesavonturen, niet de platgetreden paden van de geijkte toeristische trekpleisters te betreden, maar je eigen pad te volgen, je eigen route uit te stippelen. Is dat geen pad dat makkelijk dood kan lopen, een afgrond, een kolkende rivier vol krokodillen. Spreken en schrijven over boeken die je niet echt zelf hebt gelezen zou een authentieke creatieve handeling zijn. Verduiveld lastig! Hij pleit dus eigenlijk voor het aanleggen van een innerlijke bibliotheek waarin niet staat wat gelezen moet worden. Nee, er staan uittreksels van de meesterwerken waar je geen moeite voor wilt doen. Je bladert ze door, snuift de cultuur op en vertrekt. Bayard lijkt te eisen dat je niet in boeken rondloopt van andere culturen, maar dat je je eigen cultuur schept door de boeken te lezen die daaraan bijdragen. Ik heb zo mijn twijfels, het klinkt mij te mooi in de oren. Ik denk zelfs dat bijna niemand daartoe in staat is. Ook willen ontsnappen aan een bepaalde cultuur betekent nog steeds dat je in een bepaalde cultuur zit met een hoop aanhangers. Zo persoonlijk zal een eigen cultuur dus nooit kunnen zijn. En zo wordt zijn boekje een ordinair zelfhulpboekje waar je niet gelukkiger van wordt: iedereen is uniek. Iedereen!
''Je laat al dat standaardgeneuzel over 'te dik zijn', shopverslaving en 'foute mannen' voor gelezen als je Virginia Woolf hebt ontdekt.''
Emma trouwt met de dorpsdokter waar zij al snel op uitgekeken is vanwege haar intellectuele opvoeding die haar man helaas ontbeert. Dan gaat ze vreemd met een jongere man die weer veel te netjes is en schuchter. En dan komt De Casanova in beeld die haar verleidt, maar na een tijdje dumpt omdat ze teveel van 'm wil. Dan ontmoet Emma haar eerste minnaar, ze verliest alle voorzichtigheid en gaat haar ondergang tegemoet. Vreemdgaan, sleur & relaties komen zowat in elk chicklitboek voor, maar wat heb je eraan om te weten wat Madame Bovary allemaal uitspookte zonder het gelezen te hebben?
Je laat al dat standaardgeneuzel over 'te dik zijn', shopverslaving en 'foute mannen' voor gelezen als je Virginia Woolf hebt ontdekt. Nee volgens Bayard moet je je eigen voorkeuren heilig verklaren: lezen over een miskoop, een sexy jurkje die je niet durft aan te doen. Je eigen cultuur scheppen, want dat is de cultuur waarin je leeft: vriendinnen die ook miskopen deden. Daar ook nog eens over lezen geeft herkenning. Dat literatuur pas interessant wordt wanneer je onbekend gebied bereikt, komt niet eens in hen op! Waar vrouwen vroeger mee worstelden, dat zijn alleen maar feitjes.
''Lezen over religie (the highlights) betekent absoluut niet dat je fijn kunt praten nadien met gelovigen. Waarschijnlijk moet je daarvoor eerst zelf geloven om te voorkomen dat je niet de kerk uitvlucht.''
De ironie wil dat je juist geen eigen cultuur kunt (her)scheppen als je alleen maar zoekt wat er van jouw gading bijzit. Dan lees je alleen over jezelf en houd je je eigen cultuur juist in stand i.p.v. deze te (her) scheppen. Om maar te zwijgen over de pijn en moeite die per definitie komen kijken bij het scheppen van een eigen cultuur. Nee, het is allemaal niet zo eenvoudig als Bayard voorspiegelt. Of eigenlijk: nee als het zo eenvoudig was, dan zou lezen geen bijzondere activiteit zijn en kunnen we ons afvragen welke dienst Bayard de literatuur bewijst door te pleiten voor het niet (echt) lezen van boeken. Een echte lezer is volgens mij niet bezig met boeken die hij niet gelezen heeft, daar heeft hij geen tijd voor. Dus is Bayard er voor niet-lezers die eigenlijk lezers zouden willen zijn.
Of heeft Bayard het over de klassieke meesterwerken die toch bijna niemand leest? Pleit hij niet zozeer voor niet lezen en lezen wat je wilt, maar voor lezen wat je hoort te lezen? (volgens mij is de schande van bepaalde boeken niet gelezen hebbende alleen nog voelbaar in bepaalde kringen - en zeker niet in de kringen tegen wie Bayard het woord richt).
Lezen over religie (the highlights) betekent absoluut niet dat je fijn kunt praten nadien met gelovigen. Waarschijnlijk moet je daarvoor eerst zelf geloven om te voorkomen dat je niet de kerk uitvlucht.
Worden gesprekken over literatuur niet gekunsteld, een wie, wat waar en wanneer- praatje waarin je je misschien redt, maar over de literaire zeggingskracht kun je niks beweren.
En waarom zou je je willen redden? Ja, als je een date hebt met Michael Zeeman dan kan ik het me nog enigszins voorstellen.
Praten over muziek zonder het gehoord te hebben, dan belazer je de ander maar vooral jezelf. Je kent het melodietje en de tekst omdat iemand het voor je zong of neuriede, maar is dat 'kennen'?
''Dat literatuur pas interessant wordt wanneer je onbekend gebied bereikt, komt niet eens in hen op! Waar vrouwen vroeger mee worstelden, dat zijn alleen maar feitjes.''
Pieter Steinz had het in NRC over 'Literaire liposuctie'. Boeken worden ingekort. Dus Anna Karenina, the publisher's cut. Bij de presentatie van de 'Ark van de Smaak' (een monumentenlijst van bedreigde streekproducten) zei de Italiaanse Nobelprijswinnaar Dario Fo het volgende: 'Eten zonder te proeven is als de liefde bedrijven zonder te beminnen.'
Nicolas Poussin: Temps calme
Het frappante is nu juist dat je jezelf pas iets kunt eigenmaken als je er moeite voor doet. Pieter Steinz heeft het over de Amerikaanse dichter en kunsthistoricus T.J. Clark. Vier maanden lang had hij elke dag lange tijd gekeken naar twee van zijn favoriete schilderen van Nicolas Poussin: Paysage avec un homme tue par un serpent (Landschap met een man die door een slang gedood wordt') en Temps calme (Rustig weer). Herhaaldelijk kijken wordt beloond. Hij beschrijft hoe de schilderijen veranderen onder invloed van het licht dat in het Getty Museum naarbinnen valt, en vooral hoe hij steeds meer dingen gaat zien die bij oppervlakkige beschouwing verborgen waren gebleven: bijzondere schaudwen, aparte details, optische grapjes, zelfs perspectieffouten. Nog belangrijker is een ander gevolg van zijn geconcentreerde kijken: hij is gevoeliger geworden voor de essentie van de schilderijen. Volgens Bayard hoef je alleen de schilderijen te bekijken op Comeback (zie dit logje) en overige info te googelen en op te slaan zodat je mee kunt babbelen over Nicolas Poussin, mocht hij ooit ter sprake komen.
Geeft de leestactiek van Bayard wel voldoening? Is het niet zoiets als het kijken naar een samenvatting van een voetbalwedstrijd? Prachtgoals, magnifiek spel. Maar spanning, wedstrijdbeleving? Eergisteren wist ik al dat Brazilie met 3-0 van Argentinie gewonnen had, dus zelfs de samenvatting liet ik onbekeken. Wie in het stadion zat herinnert zich de goals het best, terwijl ik het vluchtig in de krant las (wie genoot er nu het meest van de wedstrijd?). De spannendste wedstrijden zijn live, als je je betrokken voelt, dat moet je beleven in het hier & nu!
''Praten over muziek zonder het gehoord te hebben, dan belazer je de ander maar vooral jezelf.''
Bayard is er voor om droge statistiekjes uit het hoofd te leren.
Oranje won op 21 juni 1988 van Duitsland met 2 -1. Tegen de verhouding in kwam Duitsland na 55 minuten op voorsprong. Scheidsrechter Igna uit Roemenië zag in een sliding van Frank Rijkaard een overtreding en gaf een penalty. Lothar Matthäus liet zich deze kans niet ontnemen en scoorde de 1-0, hoewel doelman Hans van Breukelen de bal nog raakte. Met nog een kwartier te gaan kreeg Nederland ook een penalty cadeau. Ronald Koeman trapte raak: 1-1. Een verlenging dreigde, maar een pass van Jan Wouters vond Van Basten en al vallend passeerde hij in de lange hoek doelman Eike Immel in de 89ste minuut. Wie het niet gezien heeft, meegemaakt, weet niet waarover hij praat, niet echt althans.
Voor wie het nog niet doorhad: Comment parler des livres que lón ná pas lus? heb ik niet gelezen. |
|
|
|
De kloof tussen twee fantasiewerelden
Boek | Let's Love Literature! (or not?)
|
14 Juli 2007 | 11:04:36
|
 ''Het grootste verschil tussen Rowling en Tolkien is wel het geestelijke uitgangspunt van waaruit de verhalen geschreven zijn. Tolkien was een overtuigd christen. In een van zijn brieven schrijft hij: 'Wat In de ban van de ring betreft heb ik het met opzet geschreven in overeenstemming met de christelijke geloofsovertuiging en levens-beschouwing.' Daarom vindt Richard Abanes het onterecht dat The Lord of the Rings en Harry Potter op 1 hoop worden gegooid. Dat las ik in Harry Potter and the Bible.
'De kracht van In de ban van de ring ligt in de zware ondertoon van dramatiek en verlies die door het verhaal loopt. Tolkien's meesterwerk gaat over het opgroeien, het verlies van de bekoring en de christelijke paradox van verlossing door lijden en een pijnlijke dood. Deze thema's zien we in de centrale boodschap van de trilogie. Als de hobbit Frodo, die door omstandigheden de rol van Ringdrager krijgt, zijn opdracht niet goed vervult, zal het kwaad in de wereld heersen. Als hij er wel in slaagt, stort zijn eigen wereld in elkaar. Zoals de engelachtige Elf Koningin Galadriel hem uitlegt: 'Begrijp je dan niet waarom jouw komst voor ons de voetstap van de ondergang is? Als jij immers niet slaagt, liggen we open en bloot voor de Vijand. En als je wel slaagt, wordt onze macht kleiner en zal ons koninkrijk langzaam verdwijnen, en de tijd en het tijd zullen wegvagen.'
Met andere woorden: zoals het sterfelijke leven, is dit gedoe met deze ring een situatie waarin niemand wint. Het is inderdaad zo dat de heldhaftige Ringdrager nooit meer dezelfde is na zijn opdracht. Frodo offert alles op voor de wereld omdat hij aan een hogere roeping van zijn geweten en plichtsgevoel gehoor geeft, zelfs als dat inhoudt dat hij moet lijden onder de slingers en pijlen van de Dreuzelwereld. Zouden Harry en zijn vrienden dit ook gedaan hebben?
'Maar ook de magie van de voorwerpen in Tolkien's werk verschilt met die van Rowling'
 De avonturen van Tolkien vinden plaats in werelden die los staan van de echte wereld waarin wij leven. Het zijn verzonnen personages in een niet-bestaand land. Potter speelt zich af in onze 21ste eeuw en staat compleet met hedendaagse vormen van occultisme in deze tijd. Abanes verduidelijkt: 'Maar ook de magie van de voorwerpen in Tolkien's werk (wapens, ringen, helmen en spiegels) verschilt met van die van de voorwerpen in Rowlings boeken (vliegende auto, Harry's sluipwegwijzer en zijn onzichtbaarheidsmantel). De voorwerpen in de Potterboeken zijn betoverd of behekst. De voorwerpen in Tolkiens fantasieverhalen krijgen speciale eigenschappen door overleveringen, wat Tolkien vergelijkt met technologie en wetenschap.
Uit verschillende brieven van Tolkien blijkt dat zijn definitie van 'magie' in de context van de Midden-aarde geen bovennatuurlijke krachten inhoudt. Het is een natuurtalent dat alleen Elven bezitten. Geen ander ras heeft deze magische gave, ook niet de Orks, Trollen, Dwergen, Hobbits en anderen. In weer een ander brief schrijft hij: 'Een verschil in het gebruik van 'magie' in dit verhaal, is dat er geen speciale leer of toverspreuken aan te pas komen maar dat het een aangeboren gave is die de mens niet heeft.' Voor Elven is de magie dus net zo natuurlijk als zingen of tekenen. Tolkien heeft het zelfs ook omschreven als 'Kunst zonder menselijke beperkingen.' De bron ervan ligt in de Elven zelf. Het is niet afhankelijk van een macht buiten henzelf en kan ook niet aangeleerd of verkregen. De term 'magie' is zelfs onbekend voor de Elven wanneer ze stervelingen met dat woord over hun gave horen spreken.
''Een verschil in het gebruik van 'magie' in dit verhaal, is dat er geen speciale leer of toverspreuken aan te pas komen maar dat het een aangeboren gave is die de mens niet heeft.' Voor Elven is de magie dus net zo natuurlijk als zingen of tekenen. Tolkien heeft het zelfs ook omschreven als 'Kunst zonder menselijke beperkingen.' De bron ervan ligt in de Elven zelf.''
Je kunt je op drie niveaus bezighouden met occultisme. Het eerste niveau is minimale betrokkenheid zoals het verklaren van vreemde verschijnselen. Het tweede niveau is mysterieuze oorzakelijk verbanden willen begrijpen tussen gebeurtenissen. Te denken valt aan astrologie, numerologie en handlezen. De kennis die men op dit niveau verkrijgt is eerder wetenschappelijk of extra-wetenschappelijk dan anti-wetenschappelijk. Op het derde niveau van het occultisme gaat het om ingewikkelde geloofsovertuigingen zoals hekserij, satanisme, rituele magie en andere mystieke tradities waarin elementen uit de eerste twee niveaus gecombineerd worden. BRON: Harry Potter and the bible |
|
|
|
Comeback op Schrijvers in Ondergoed
Verhaal | Van uw weblogger
|
11 Juli 2007 | 08:00:08
|
''Kijken wil ik haar! Van top tot teen. Still. Slowmotion. Still. Close-ups van sproeten en moedervlekken. En dit is nog maar het eerste deel van het eerste seizoen! Alle remakes, sequels en parodieën van haar ga ik zien. Een criticus vindt haar voorspelbaar, terwijl ik mij keer op keer laat verrassen. Ach ja, ik zal nu al meewarige blikken van de lezers van Schrijvers in Ondergoed krijgen; ik ben zo'n cinefiel die dagen kampeert op de stoep om de première van de nieuwe Star Wars-film als één van de eersten te beleven.'' VERDER LEZEN?
Voetnootje
Titel is: 'De geschiedenis & toekomst van haar kijken & lezen' (wellicht te lang en daarom niet te lezen)
|
|
|
|
Het kerkgenootschap van de Nederlandse Letteren
Boek | Let's Love Literature! (or not?)
|
10 Juli 2007 | 19:31:49
|
''Mooi schrijven in van dat bevallige, behaagzieke sierproza 'als van een deerne die zich voor geld in lokkend postuur stelt' zoals Multatuli zo treffend zegt. Vandaag de dag geldt dat als het summum van literair kunnen. Van dat proza zoals Modiano of Italo Calvino het geschreven hebben. Of Cees Nooteboom en Adriaan van Dis. Waarbij de schrijver op elke bladzijde demonstreert welk een zeldzaam broze en zuivere gevoeligheid hij van zijn schepper heeft meegekregen.'' Maarten 't Hart's christelijke jeugd speelt weer eens formidabel op.
''Waarom heb ik daar zo'n enorme afkeer van gekregen? Waarom ben ik dat specifiek literaire zo hevig gaan haten? Omdat het allemaal schone schijn & leugen en bedrog is? Omdat elke botterik die een pen kan hanteren zich moeiteloos kan voordoen als verbluffend fijnbesnaard? Hoe het ook zij, 1 ding weet ik. Met veel moeite heb ik mij ontworsteld aan de verstikkende greep van de kerkgemeenschap waarin ik ben opgegroeid. En waar kom ik vervolgens in terecht? In het al even verstikkende kerkgenootschap van de Nederlandse letterkunde! Was indertijd het credo 'door het geloof alleen kun je zalig worden', nu blijkt het credo 'door goed schrijven alleen word je tot het uitverkorenen gerekend'. En aangezien niemand precies weet wat echt geloof of echt goed schrijven precies inhoudt, zit men elkaar onophoudelijk met argusogen te beloeren of dat 'waarachtige geloof' dan wel 'goede schrijven' zich op enigerlei wijze manifesteert.
'Was indertijd het credo 'door het geloof alleen kun je zalig worden', nu blijkt het credo 'door goed schrijven alleen word je tot het uitverkorenen gerekend'
In het kerkgenootschap van de letterkunde zijn de schrijvers de voorgangers, de critici de ouderlingen, en de lezers het kerkvolk. Zelfs de viering van een Heilig Avondmaal doemt prominent op als er weer zo'n prestigieuze prijs wordt uitgereikt. Het is god betere allemaal precies hetzelfde, en net zoals bij de preken van de dominees uit mijn jeugd uitsluitend esthetische maatstaven werden gehanteerd om hun preekstoelwoordkunst te beoordelen, wordt er ook in de letterkunde alleen nog aandacht geschonken aan de vraag of de zinnen wel sierlijk en soepel genoeg naar hun punt meanderen.'' (Een deerne in lokkend postuur - Maarten 't Hart op 1 Mei 1999 in zijn dagboek)
|
|
|
|
Use the Public Place 5: Wayne Rooney (reclamespot)
Marketing | Customize!
|
07 Juli 2007 | 16:51:03
|
|
|
|
Bruut ontwaken uit de Tsjechische Droom
Film | Uitkijken! (?)
|
04 Juli 2007 | 09:27:42
|
Twee studenten van de filmacademie lokten drieduizend consumenten naar een nepsupermarkt via een uitgekiende, professionele en groots opgezette reclamecampagne. Een 50 meisjes tellend koortje zingt een suikerzoet, patriottistisch-getint lied, posters hebben goudeerlijke pay offs: 'Kom niet' & 'Besteed je geld niet hier.' Je zou het anti-reclame kunnen noemen. In de inleiding stellen ze zichzelf de vraag: waarom? Het antwoord zou verscholen liggen in de documentaire Czech Dream beloofden de luchtverkopers mij.
Waar ik drie kwartier op wachtte: de hekken gaan eindelijk open. Daar lopen honderden fervente shoppers met foldertjes, vlaggetjes en hoge verwachtingen door het gras naar een meterslange stellage met een doek daaromheen gespannen: de winkelketen 'De Tsjechische Droom'. Van een afstand lijkt het op een serieuze voorgevel (alhoewel?). Daarachter bevindt zich niets behalve hetzelfde gras als waar zij nu door wandelen. Een groot deel begint zelfs te rennen met boodschappenkarretjes- en tassen in de hand. Een vrouw ruikt al een beetje onraad en zegt: 'Dan moet ik straks dat hele end terug met boodschappen op mijn rug.' Toch beweegt de massa zich voort. 'Schande' roept een vrouw met wandelstok bij het aanblik van de stalen buizenconstructie. Een man beschouwt het als een leuke grap en weer een ander legt uit waarom hij not amused is: 'Ik ben visser. En dan vind ik het niet erg om niks te vangen. Maar nu ben ik boos omdat ze ons voorgelogen hebben. Ik dacht dat de tijd van leugens voorbij was!' De bedrogenen steken hun middelvingers op of zwaaien glimlachend naar de camera, maar de verongelijktheid overheerst. 'Ik ben ervan overtuigd dat jullie een boete krijgen van 1 miljoen en vervolgd worden. Als jullie in elkaar worden geslagen moet je niet verbaasd opkijken.' Dit staat in schril contrast met de man die luchtigjes opmerkt: 'We hebben tenminste dat cadeautje gekregen: een vlaggetje waardoor we tijdens het lopen toch wat eenheid ervoeren.'
''Een vrouw ruikt al een beetje onraad en zegt: 'Dan moet ik straks dat hele end terug met boodschappen op mijn rug.''
Een ouder echtpaar is blij met het wandelingetje in de zon: 'Anders hadden we thuis gezeten en de was gedaan.' Maar dit relativisme werd overstemd door een man die in deze daad weer eens bevestigd zag dat politici niet te vertrouwen waren ( Geen gekke uitspraak, want dit project werd gefinancieerd door de overheid). Een paar bezoekers bleven de twee nepmanagers ('Dit Hugo Boss pak moet ik morgen weer terugbrengen') bestoken, omdat zij hen net zo leugenachtig vonden als de toenmalige communistische regering. Een krant kopte: 'Bruut ontwaken uit de Tsjechische droom.' De ernst waarmee de belazerde bezoekers 'in discussie gingen' met de documentairemakers bedierf de pret ( op foto's zie je de filmmakers met bebloede hoofden, maar dat heb ik vreemd genoeg gemist net zoals hun vluchten, de extreme reacties bleven buiten schot zoals te zien in de trailer).
''Men was verontwaardigd of vond het een goede grap al was het alleen maar omdat de zon scheen. Ruimte voor een ander perspectief bleef ongebruikt.''
De satirische impact van deze documentaire gaat voor een groot deel verloren omdat de gefopte consumenten geen welvarende indruk achterlaten. Het kapitalistische gedachtengoed is hen onbekend, ondanks dat een dikke vrouw er extra vroeg bij is, omdat ze aast op een goedkope digitale camera (in de folder afgedrukt die eerder werd uitgedeeld op stations door mooie vrouwen). Opvallend dat de vooraf geinterviewden (bij het marktonderzoek) te kennen gaven dat het bezoeken van een supermarkt echt een weekenduitje betrof en niet zoals hier in Nederland een verplichting, een vluggertje. Hele gezinnen lopen rondom de supermarktwagentjes. Niemand dus die de onderliggende boodschap van deze 'running gag' leek te begrijpen of er naar op zoek ging. Wat viel er te begrijpen?
''Czech Dream mistte het gewicht dat het in Het Gooi bijvoorbeeld wel zou hebben.''
Eenduidige krantenkoppen benadrukten dat armoede geen relativering verdroeg: 'Woede in plaats van kortingen!' Men was verontwaardigd of vond het een goede grap al was het alleen maar omdat de zon scheen. Ruimte voor een ander perspectief bleef ongebruikt. Mijn kanttekening is deze: Jan Marijnissen op de miljonairsfair betrappen is zwaarwegender dan Herman Heinsbroek achter een karretje in de Aldi zien sjokken. Czech Dream mistte het gewicht dat het in Het Gooi bijvoorbeeld wel zou hebben. Maar of die rijkelui massaal op koopjesjacht zouden gaan valt te ernstig te betwijfelen. Ziet u die kakmadams al met hoge hakken door het ongemaaide gras lopen voor wat korting op levensmiddelen? Czech Dream kon alleen maar gemaakt worden in een land waarin de term consumentisme geen negatieve bijklank heeft. Ook al zijn consumenten overal en altijd schapen, daarvan getuigen de tafereeltjes op de nationale huishoudbeurs. De mens is hebberig. Of hij nu arm is of rijk.
Voetnootje: De documentaire die ik VPRO Import uitzond bleek anders gemonteerd te zijn (reden: de oorspronkelijke film duurt 90 minuten en de VPRO had maar een klein uurtje).
|
|
|
|
Jan Cremer poetst zijn gelul op
Boek | Let's Love Literature! (or not?)
|
02 Juli 2007 | 12:35:17
|
 Het grootste nadeel van Jan Cremer is dat je bij hem niet tussen de regels door hoeft te lezen. Althans bij hem wreekt dit. Gedichten zijn daarom ook niet aan hem besteed. Zinnen op je in laten werken is flauwekul, want dan moet je naar het plafond gaan zitten staren. ''Maar dat is heel raar, dan denk ik al na een paar minuten: godverdomme, dat plafond hier is slecht onderhouden en geschilderd, dat moet nodig een kwastje hebben.'' Zijn beroep is niet schrijver, maar Jan Cremer.
En die is zwart/wit (hij benadrukt het meerdere malen en ja: het zal blijken). Dat is dan ook meteen zijn grootste voordeel: het garandeert die aangename droogkomische no nonsense toon waarmee Arnon Grunberg en Herman Brusselmans nu furore maken. ”In een vliegtuig heb je maar twee keuzes: of je gaat een beetje in een goed boek zitten lezen, of je gaat een beetje naar de stewardessen kijken met een glas wodka in de hand. Nu zijn er weinig goede boeken, dus kijk ik meestal naar de stewardessen.”
De Cremermachine loopt op brandstof met de volgende elementen: 'Een gezonde dosis rancune, ijverzucht en een gezonde dosis haat.'' Mensen die kwaad over hem spreken en hem zijn succes niet gunnen, verzorgen gratis zijn brandstof.
Kwaadsprekerij? Dan hebben we het natuurlijk over de patserige poeha vol gevier van oerdriften in zijn oerroman 'Ik Jan Cremer' uit 1964 die nogal wat beroering veroorzaakte. Nu is dat achterhaald, alleen leuk als je het in het tijdsbeeld kunt plaatsen. Hij was zijn tijd dertig jaar vooruit, maar betekent dat dan dat je dertig jaar later geëerd moet worden? Nee. Maar Jan Cremer hoeft niet geëerd te worden. Toen niet. Nu niet. Want dat doet hij zelf volop, hij kokketeert schaamteloos met zijn mondaine levenservaring. Hij is faliekant tegen drugs. Maar dat komt omdat hij vroeger in Noord-Afrika en Ibiza zat en natuurlijk ook wel eens hasjiesj en marihuana heeft gerookt, benzedrinepillen en amfetaminepillen heeft geslikt. Jan Cremer heeft ook geen drugs nodig. Hij is high van zichzelf. Naar eigen zeggen. Een aspirientje slikken vindt hij al jezelf verkopen. 'Als ik een aspirientje neem om een kater weg te werken, voel ik mezelf al een slapjanus omdat ik het niet met mijn eigen denken heb kunnen oplossen.' Pijn lijden is een rode draad. Wie geen pijn lijdt is geen mens, geen echt mens althans in Cremers universum. Een flikker zou ik daar a la Cremer aan toe willen voegen.
''Onbedoeld toont hij niet de hypocrisie van anderen aan, maar die van hemzelf. Gelukkig maar!''
De Cremer Tapes wordt gekenmerkt door 'er niet omheen draaien.' Voorspel hoeft voor Jan niet. 'Als je alle twee weet wat je wilt, waarom zou je er dan nog verder omheen draaien? Don't beat around the bush, zeggen ze in Amerika, dus waarom zou je om de bosjes heendraaien, als je in het bos moet zijn? Voorspel is niet belangrijk.'' De 'hypocrisie' is een aanstekelijk element. Komt voortdurend terug in De Cremer Tapes. Onbedoeld toont hij niet de hypocrisie van anderen aan, maar die van hemzelf. Gelukkig maar!
''Seksbladen winden mij absoluut niet op. Maar ik heb onderhand wel een enorme verzameling in Europa verschenen pornobladen bijeen gegaard.' Hij gebruikt ze meer om op de hoogte te blijven van de fotografie: 'Ik zie ze eigenlijk als vakbladen.' Hij houdt niet van achterbaks. Dus de sfeer van zonde die hangt in seksshops is niet van invloed op hem. 'Ik breng gewoon bladen terug. Dan zeg ik: moet je luisteren jongens, dat blad moet ik niet hebben, daar staat maar één meid in, ik moet bladen hebben waar meer meiden in staan. En dan krijgen de mensen aan de kassa nog een rooie kop ook. Het gaat hier allemaal in de sfeer van het verborgene. Ik heb daar nooit last van gehad. Ik heb nooit het gevoel dat ik iets verborgens doe, ook al wordt je dat van kleins af aan opgedrongen.' Dus vindt hij de zweterige aftrekkerssfeer die in pornobioscoopjes hangt ook vreselijk.
''De Cremertapes wordt gekenmerkt door 'er niet omheen draaien.' Voorspel hoeft voor Cremer niet. 'Als je alle twee weet wat je wilt, waarom zou je er dan nog verder omheen draaien?''
Vrouwen hoeven voor hem helemaal niet bekend te zijn. Integendeel. 'Maar ik val waarschijnlijk op mooie meiden die bekend zijn omdat dat de meiden zijn met wie ik in contact kom.'' Hij is niet zo'n losbol als men wel denkt, maar hij moet wel de vrijheid hebben. Dit facet komt tot vervelenstoe langs. Hij is niet achterbaks, hij is eerlijk. Recht door zee.
Zo gaat hij nooit vreemd: 'Als ik met een meid het nest induik mag iedereen dat weten.' En dan zeggen ze: 'Die Jan Cremer doet maar.'' 'Maar die mensen staan er niet bij stil dat ik dezelfde dingen doe als zij. Het enige verschil is dat ik het niet stiekem doe. Ik doe gewoon alles openlijk.'' Zijn dubbele moraal is hilarisch en wordt natuurlijk slechts en alleen gevoed door geiligheid. Nee, hij gaat niet vreemd, hij is zo trouw als een hond. Echt, hij heeft respect voor vrouwen. ''Als je vriendin in Venezuela zit en jij zit met een slok op door te zakken tussen twee blonde stoten, die bij wijze van spreken met de benen wijd liggen, dan ben je een idioot als je in je eentje naar huis toe gaat, of met je dronken kop in een portiek gaat liggen slapen. Dan moet je met ze mee, daar moet je gebruik van maken. Het vlees is er om gebruikt te worden.''
''Jan Cremer heeft ook geen drugs nodig. Hij is high van zichzelf. Naar eigen zeggen.''
Later, voor wie de knipoog is ontgaan, zegt hij het recht voor z'n raap: 'Zelf ga ik niet vreemd. Als ik een vrouw pak in den vreemde, dan is dat geen vreemdgaan. Je hebt die penis niet voor niets gekregen. Je moet hem gebruiken. Dat ben je aan je jongeheer verplicht, dat is natuurlijk.'' Ergens vat hij dit levensgevoel, deze dubbele moraal fantastisch samen: 'Vleesgerechten zijn mijn specialiteit. Gevoelsmatig ben ik een vegetarier.' O ja, als zijn vriendin vreemdgaat dan krijgt ze een ram voor d'r kop van Cremer. 'Bij een vrouw gaat het altijd dieper. Als ze zegt: ik heb een andere kerel, dan zeg ik: meisjelief, daar is het gat van de deur, opgesodemieterd, vaarwel, het beste. Dan is het meteen uit. Want dat mag niet. De man is toch de baas.''
Voor wie het gelooft: hij heeft er helemaal geen moeite mee als zijn vrouw honderd mannen per dag naait. Wat hij wel erg vindt is dat ze zich 's avonds in een donker hoekje van een café door één of andere gore, gluiperige smeerlap over haar tiet laat strijken. Dan is dat reden voor hem om haar een schop onder haar kont te geven; hup de deur uit, weg. 'Dat is mijn vorm van jaloezie.' Is het wel een knipoog vroeg ik mij gaandeweg af. Knippert Cremer niet gewoon met zijn ogen al die tijd, is het een zenuwtic?
Gerard Reve zei eens tegen hem dat hij een vrouw zoekt met vier tieten en twee kutten, en als hij die dan gevonden heeft, dan gaat hij op zoek naar een vrouw met vier kutten. DAT IS HELEMAAL NIET ZO!!! 'Ik ben al tevreden met een heel lief meisje dat een goede omelet kan bakken.' Eerder nog beweerde onze Jan dat het eitje dat hij zelf bakt het lekkerst ligt te sissen in de pan.
''Fantastische samenvatting van De Cremer Tapes: 'Vleesgerechten zijn mijn specialiteit. Gevoelsmatig ben ik een vegetarier.''
Het rauwe zeebonkproza trok mij door de 428 bladzijden heen. Onverzettelijk. Panty's komen bij hem zoals gezegd de deur niet in. Die knipt hij gelijk stuk, dat vindt hij cultuurvervuiling, cultuurverkrachting. Zijn ideale vrouw ziet er voor hem uit als een ouderwetse hoer. Zo'n hoer van Place Pigalle in Parijs, van Montparnasse of van de Rue Saint-Denis. Dit is de straatwijsheid van Jan Cremer die voor wereldwijsheid moet doorgaan! Maar intussen doet hij niet veel meer dan zijn eigen straatje schoonvegen en het stof naar binnen vegen bij vrouwen die een hekel aan stof hebben. Wars van burgerlijkheid: 'Ik heb een keer gehad dat mijn vrouw tegen mij over stof klaagde. Dat was toen ik op een ranch op Cape Cod woonde. Toen heb ik op mijn paard een rondje door de living gereden, en daarna zei ik: hier heb je stof.'
Vroeger wilde Cremer al visboer worden. In gedachten zag hij altijd al staan: 'Jan Cremer zeebanket'. Aan een huwelijk begon hij niet want hij kon er maar met eentje trouwen en hij wilde geen harten breken. Natuurlijk brak hij vele vrouwenharten. En tranen? Daar heb je tegenwoordig zakdoeken voor die je over de reling kunt gooien.
Wilde hij vroeger visboer worden, later zag hij zichzelf als zeeman. 'Hier een schatje en daar een schatje. Hard werken, en na gedane arbeid lekker de hort op, even passagieren en het ruim volgooien. Soms blij je lange tijd hangen, en soms ga je weer na vier weken het zeegat uit. Ik heb de mentaliteit van een zeeman die een beetje door de wereld heen zwerft. Een zeeman gaat er niet van uit dat hij ergens zijn leven lang blijft zitten, die gaat ervan uit dat als hij in een haven verkering heeft, die verkering net zo lang duurt als hij met het schip daar ligt.'' Ik zuchtte, want de verklaring die hij geeft, gaf hij al eerder en zal hij nog heel veel ker meer geven, hetzij in net een andere vorm: 'Dat is niet slecht bedoeld, dat is gewoon een zeemansmentaliteit. Zo zie ik mezelf, als een zeeman op de wilde vaart. Af en toe moet je wel eens harten breken, dan moet je van je hart geen moordkuil maken.'
''Aan dikke enkels kun je het lustgevoel van de vrouw aflezen. Net zoals je aan de mond van een vrouw kunt zien hoe groot de vagina eruitziet, dat is een geheim teken.''
In het echie is Jan Cremer misschien een meesterkok (naar eigen zeggen wel), maar qua proza is hij erg eentonig. Meest geslaagd blijft hij zolang hij die dubbele moraal optimaal uitbuit. Het gezeik over wat de ideale vrouw is en daarin doorslaan. Over schaamhaar: 'Het moet écht of kaal of vol haar zijn.' Tja. De ideale billen zijn zacht om te zien en om te voelen, maar hard als ze gespannen worden.' Och. 'Een kut moet geen portemonnee zijn waarvan de rits ergens onderin zit, geen streepje, geen hazenkut.' Ah. 'Benen moeten dik gespierd en stevig zijn, vooral de dijbenen. De ideale vrouw moet een beetje o-benen hebben. (...) Als ze x-benen hebben kun je ze bij de vuilnisbak zetten. Stevige bovenbenen, forse kuiten en in verhouding dikke enkels, zoals gezegd. Aan dikke enkels kun je het lustgevoel van de vrouw aflezen. Net zoals je aan de mond van een vrouw kunt zien hoe groot de vagina eruitziet, dat is een geheim teken. Daar moet je maar eens op letten: aan de mond en de lippen kun je zien wat voor kut een vrouw heeft. En bij enkels geldt: hoe forser de enkel, hoe erotischer.' Een diepe zucht. Cremer valt wel erg in herhaling. Herhalingen zonder functie helaas.
''Had ze een kaal kutje dan moest er haar op en als er haar op zat dan moest het kaal. Doodvermoeiend.''
Even daarna zegt hij: 'Op de venusheuvel moet zoals gezegd een kort gemaaid veldje of een flinke dot haar zitten, maar voor de rest mag het lichaam van de vrouw in het geheel niet of vrijwel onzichtbaar heel licht behaard zijn. Als ze lichtblond haar op de benen heeft, is het geen punt, maar als het zwart is, als je het idee krijgt dat er een ontsnapte baviaan op die poten rondstruint, dan is het niet goed, dat is niet zo mooi.'
Het moge duidelijk zijn: niet voor niks neukte Cremer heel wat rond, want de ideale vrouw bestond natuurlijk niet. Had ze een kaal kutje dan moest er haar op en als er haar op zat dan moest het kaal. Doodvermoeiend. Ook al doet Cremer wel alsof hij keiharde keuzes maakt, de twijfel slaat nonstop genadeloos toe. Alleen geeft hij er niet aan toe. En die vent die er zogenaamd niet omheen draait, maar intussen niks anders doet dan eromheen te draaien, ergerde mij. En op die ergernis is Cremer hoogstwaarschijnlijk uit. Ik weet het wel zeker; negatieve aandacht is ook aandacht. En met welke andere aandacht dan de negatieve soort zou Cremer het uberhaupt moeten stellen?
Dit soort passages vrat ik op (met haar):
“Ik mag dan ook graag in de krant lezen over jagers die elkaar voor de kop hebben geschoten. Al die verhalen dat afschot noodzakelijk is om de wildstand op peil te houden, dat zijn allemaal goedkope smoesjes van de jagersverenigingen. De meeste jagers zijn mannetjes die thuis geen reet te vertellen hebben, die één keer in de week met hun slappe lul in de verschrompelde centenbak van de vrouw des huizes mogen roeren en geld op het nachtkastje leggen, die nooit in militaire dienst zijn geweest, en die als ze al in dienst zijn geweest, het nooit verder hebben gebracht dan assistent hulpsoldaat derdeklas of pennenlikker, die nooit een graad of strepen hebben gehaald en in het veld lopen ze rond als stoere helden.”
''Wat ook interessant is om hier te vermelden is het zogenaamde plompzakken. Dat is een oud gebruik uit IJsland, veel gepraktizeerd in de donkere winterperiode naast het houtsnijden, waarbij een vrouw met een riem om haar middel wordt ingesnoerd. Als zo’n meid zich daarin specialiseert, kan de opening van haar kut zo groot worden dat je je kop erin kunt steken. Dan moet je natuurlijk wel oppassen dat die riem niet losschiet, want dan blijft je kop in die kut vastzitten. Dat gebeurt vaker dan je denkt. Kwestie van de goede gesp.’
''Ook al doet Cremer wel alsof hij keiharde keuzes maakt, de twijfel slaat nonstop genadeloos toe. Alleen geeft hij er niet aan toe.''
Hierin blinkt de stoere bink Jan Cremer uit. Niet poetsen maar lullen, zo luidt zijn hoofdmotto (dat geldt ook voor sex). Cremer poetst zijn gelul op. Of liever gezegd: zijn lul. Hij vindt zelfbevrediging zonde (in de zin van zaadverspilling) en heeft vroeger weleens wat sperma met boter in de pan gesmeten om te kijken hoe het eruit zag om te experimenteren ('het is gewoon eiwit, ei zonder dooier. Maar wat ik zeg, ik stop hem liever in een vrouw').
Zijn proza is zijn sperma in de pan, terwijl hij geniet van het gesis. Jan Cremer: ''Je kunt urenlang op een koud blok ijzer slaan, zonder dat er iets gebeurt, maar als je het verhit, kun je er alle vormen in kneden. Met andere woorden, als je een vrouw kunt verhitten, warm kunt maken kun je er alle vormen in kneden die je hebben wilt.'' Dit gold voor hem wellicht voor vrouwen, maar voor De Cremer Tapes geldt: Cremer slaat op een koud blok ijzer. |
|
|
|
|
|
''The Great Happiness Space neemt je mee naar de onbekende en vreemde wereld van de Japanse host bars, waar de geishatraditie nieuw leven wordt ingeblazen maar deze keer met de rollen omgekeerd. Hier zijn het jonge aantrekkelijke mannen die rijke jonge vrouwen entertainen en gezelschap houden. De film spitst zich toe op Rakkyo Café, de populairste host bar in Osaka. De club wordt gerund door de jonge Issei, top host van een club waar nog een twintigtal andere jongemannen werken. Eerst gaan ze de straat op om rijk uitziende vrouwen de club in te praten en daarna spenderen ze de rest van de nacht in de club waar ze de vrouwen zoveel mogelijk geld laten opdoen.'' 
Palma (hoofd huis-houding):
Claire's creatieve uitspatting
30. 
15. 
